ROK Şah sahip olduğumuz en önemli taş olduğu için mümkün olan en güvenli noktaya taşımak önemli bir noktadır. Aynı zamanda kalenin de oyuna girmesi için rok yaparız. Rok yaptığımızda şahımızı iki kare sola veya sağa kalemizi de şahın diğer tarafına taşırız. Aşağıdaki diyagramlarda nasıl rok yapıldığı gösterilmiştir.

Küçük Rok
Büyük Rok

 Aşağıdaki durumlarda rok yapılamaz;

Eğer şah veya kale daha önce oynamışsa Diyagramda büyük rok yapılamaz

Şah ve kale arasında taş bulunmamalıdır. Diyagramda büyük rok yapılamaz

Şah kiş altında bulunmamalıdır. Diyagramda rok yapılamaz.

Şahın geçeceği kareler rakip taşların kontrolü altında bulunmamalıdır. Diyagramda küçük rok yapılamaz

Şahın geçeceği kareler rakip taşların kontrolü altında bulunmamalıdır. Diyagramda büyük rok yapılamaz

Vezir Matı

Vezir oldukça kuvvetli bir taş olmasına rağmen rakip şahı tek başına mat edemez bunun için şahın yardımı gereklidir.

Tüm örnekler tahtanın kenarında ve şahın yardımıyla gerçekleşmektedir.

Ayrıca vezir matında aşağıdaki PAT pozisyonlarına dikkat etmek gereklidir. 

Aşağıda size bir örnek

Çift Kale Matı

İki kale matı matlar içerisinde en kolay olanıdır. Bu mat için iki kale şahın yardımı olmadan mat yapabilir.

Mat Pozisyonu

Aşağıda size bir örnek ..

Kale Matı 

Vezir matına benzer bir şekilde kale ve şahın işbirliği yapması gereklidir. Fakat bu mat için biraz daha dikkatli olunmalıdır..

Örnek:

Çift Fil Matı

Bu şimdiye kadar karşılaştığımız en zor mattır. Bu mat için tahtadaki tüm taşların işbirliği yapması  gereklidir.

İlk diyagram temel mat pozisyonudur.

Muhtemel pat pozisyonları

Örnek: 

Fil ve At Matı 

Bu tahtada karşılaşılabilecek olan en zor pozisyonlardan biridir. Usta düzeydeki oyuncular için bile rahat olmayan bir konumdur. 

Mat sadece filin rengindeki köşede mümkündür.

Bu mat üç aşamada tamamlanır: 

• Şahın tahtanın kenarına doğru sürülmesi
• Şahın doğru köşeye zorlanması.
• Matın gerçekleştirilmesi

Örnek:

Açarak Şah veya Tehdit

Herhangi bir taşın hareketiyle gizli durumdaki tehdidin ortaya çıkmasıdır.

Şah d2 oynar ve vezir tehdidi açığa çıkar,

Aşağıdaki diyagramda beyaz  siyah veziri nasıl kazanabilir ?

Fxh7+.

16...Şxh7 sonrasında 17.Vxd4 ve amaca ulaşılmıştır.

Aşağıdaki diyagramda siyah nasıl oynar?

Siyah d4 oynar ve hem veziri piyon ile tehdit eder hem de fil ile şah çeker

Beyaz Atı oynadığı anda 'açarak şah' çeker. Eğer Ab6 oynarsa aynı zamanda çifte şah çekmiş olur, Af8 veya Af6 oynadığında ise siyah veziri alır

Açmaz

Diyagramda siyah fil açmazdadır, yani herhangi bir hamle yapamaz.

Yukarıdaki diyagramda at oynadığı takdirde siyah vezir kaybedilir. Aynı zamanda beyazın atıda açmazdadır.

Aşırı Yükleme

Bazen bir taş birden fazla taşı savunmak zorunda kalır. Bu durumda bazen tabiki savunma bazen yetersiz kalır..

Aşağıdaki diyagramda siyah kaleye aşırı bir yükleme yapılmış. Beyaz bu durumdan nasıl yararlanır ?

1.Fxd3 ve 1...Kxd3 sonrasında 2.Kxb7

Cezbetme

Cezbetme, kazanç sağlamak amacıyla bir taşı belirli bir noktaya oynamaya zorunlu bırakılmasıdır.

1.Vd8+  1...Şxd8  2.Fg5 Şe8 3.Kd8# (or 2...Şc7 3.Fd8#)

Saptırma, bir taşın koruma görevini bir şekilde sekteye uğratmaktır.

Beyaz 1.Kg7+ siyah şah saptırılıyor.  1...Şxg7 2.Vxe7+ kazanç.

1. Fxf7+   1...Şxf7 2.Vxd8 kazanç

Savunmanın Yok Edilmesi

Savunmanın yok edilmesi sayesinde, savunduğu taş korumasız bıraktırılabilir.

Diyagramda siyah veziri c6'da bulunan at korumaktadır. Fil ile at alındığı takdirde vezir korumasız kalacak ve alınabilecektir.

1...Fxf4+ (At yok ediliyor) ve  2.gxf4 sonrasında siyah 2... Re2+ 3.Kd1 Rxa2 ile veziri ve maçı kazanıyor.

Şiş

Şiş açamaza benzemekle, birlikte kuvvetli olan taşın (şah, vezir, kale) önde olmasıyla ayrılır. 

Şekilde beyaz siyah veziri tehdit etmektedir. Verir kaçtığı anda siyah kale alınabilecektir.

Beyaz siyah veziri alabilir.

Beyaz Kh7+ ile siyah veziri alabilir.